Căn cứ tình hình thiệt hại do mưa dông, mưa lớn xảy ra đêm ngày 19 và ngày 20/5/2026 trên địa bàn tỉnh Lào Cai; trên cơ sở báo cáo của Ủy ban nhân dân các xã, phường bị ảnh hưởng, để phục vụ công tác chỉ đạo khắc phục hậu quả và tổng hợp tình hình thiên tai, Sở Nông nghiệp và Môi trường báo cáo như sau:
I. KHÁI QUÁT TÌNH HÌNH SAU THIÊN TAI
1. Loại hình thiên tai, thời gian xảy ra
Vào khoảng từ 20 giờ đến 23 giờ ngày 19 và ngày 20/5/2026, trên địa bàn tỉnh Lào Cai xảy ra mưa vừa, có nơi mưa to, kèm theo dông, lốc. Thiên tai xảy ra cục bộ nhưng đã gây thiệt hại về nhà ở, sản xuất nông nghiệp, giao thông, thủy lợi, cơ sở hạ tầng và một số công trình phụ trợ của Nhân dân.
Theo báo cáo của các địa phương, đợt thiên tai ảnh hưởng chủ yếu tại các xã, phường: Nghĩa Đô, Trạm Tấu, Nghĩa Lộ, Bát Xát, Tú Lệ. Đến thời điểm báo cáo, các địa phương đang tiếp tục rà soát, thống kê, khắc phục hậu quả và theo dõi các khu vực có nguy cơ phát sinh sạt lở, ngập úng, mất an toàn sau thiên tai.
2. Phạm vi, mức độ ảnh hưởng
- Xã Nghĩa Đô bị ảnh hưởng do mưa lớn kèm dông, lốc, gây thiệt hại về nhà ở, sản xuất nông nghiệp và giao thông; có 07 nhà bị sạt lở taluy ảnh hưởng, 4,7 ha lúa và 1,7 ha ngô, rau màu bị thiệt hại, khối lượng đất đá sạt lở giao thông khoảng 140 m³.
- Xã Trạm Tấu bị ảnh hưởng về nhà ở, sản xuất nông nghiệp và giao thông; có 01 nhà bị thiệt hại một phần dưới 30%, 08 nhà có nguy cơ bị sạt lở đã được di dời người và tài sản đến nơi an toàn; 0,10 ha lúa bị thiệt hại; sạt lở giao thông khoảng 200 m³, cuốn trôi 01 cầu tạm dài 5 m và 01 đoạn đường rộng khoảng 10 m, ảnh hưởng trực tiếp đến 235 hộ dân và việc đi lại của Nhân dân.
- Phường Nghĩa Lộ có 02 nhà bị sạt lở taluy ảnh hưởng, khối lượng đất đá sạt lở giao thông khoảng 30 m³.
- Xã Bát Xát có 02 nhà bị ảnh hưởng do dông, lốc, trong đó 01 nhà bị tốc mái, hỏng mái từ 70% trở lên và 01 nhà bị tốc mái, hỏng mái dưới 30%.
- Xã Tú Lệ có 0,081 ha lúa bị thiệt hại.
3. Đánh giá chung
Đợt mưa dông, mưa lớn có phạm vi ảnh hưởng không lớn nhưng xảy ra tại nhiều địa bàn, gây thiệt hại đến nhà ở, sản xuất nông nghiệp, giao thông và công trình thủy lợi. Đáng chú ý, tại xã Trạm Tấu đã phát sinh nguy cơ sạt lở ảnh hưởng đến 08 nhà dân và tuyến giao thông phục vụ 235 hộ dân; tại một số địa bàn xuất hiện sạt lở taluy, hư hỏng cầu tạm, đường giao thông và kênh mương thủy lợi.
Thiên tai không gây thiệt hại về người; công tác cảnh báo, kiểm tra hiện trường, di dời người và tài sản khỏi khu vực nguy hiểm, huy động lực lượng khắc phục bước đầu được các địa phương triển khai kịp thời.
II. TÌNH HÌNH THIỆT HẠI VÀ NHU CẦU CỨU TRỢ, HỖ TRỢ
1. Tình hình thiệt hại chủ yếu
- Thiệt hại về người: Không có thiệt hại về người.
- Thiệt hại về nhà ở: Tổng số 20 nhà bị ảnh hưởng, thiệt hại; trong đó 01 nhà bị thiệt hại một phần dưới 30% tại xã Trạm Tấu; 01 nhà bị tốc mái, hỏng mái từ 70% trở lên tại xã Bát Xát; 01 nhà bị tốc mái, hỏng mái dưới 30% tại xã Bát Xát; 09 nhà bị sạt lở taluy ảnh hưởng, gồm Nghĩa Đô 07 nhà, Nghĩa Lộ 02 nhà; 08 nhà ở có nguy cơ bị sạt lở tại xã Trạm Tấu đã được di dời người và tài sản đến nơi an toàn.
- Thiệt hại về sản xuất nông nghiệp: Tổng diện tích cây trồng bị thiệt hại bước đầu khoảng 6,581 ha; trong đó lúa bị thiệt hại 4,8 ha (Nghĩa Đô 4,7 ha; Trạm Tấu 0,10 ha; Tú Lệ 0,081 ha); ngô, rau màu bị thiệt hại 1,7 ha tại xã Nghĩa Đô.
- Thiệt hại về giao thông: Mưa lũ gây sạt lở, hư hỏng nhiều tuyến giao thông trên địa bàn Nghĩa Đô, Trạm Tấu và phường Nghĩa Lộ, tổng khối lượng đất đá sạt lở khoảng 370 m³; cuốn trôi 01 cầu tạm dài 5 m trên tuyến đường thôn Háng Tây đi thôn Tấu Dưới, xã Trạm Tấu; cuốn trôi 01 đoạn đường rộng khoảng 10 m trên tuyến từ Trụ sở Đảng ủy xã Trạm Tấu vào thôn Làng Linh, Pá Khoang, ảnh hưởng trực tiếp đến 235 hộ dân và việc đi lại của Nhân dân.
- Thiệt hại về thủy lợi: Tuyến mương thủy lợi thôn Ràng bị sạt lở, vùi lấp khoảng 30 m kênh bê tông.
- Ước giá trị thiệt hại ban đầu: Khoảng 500 triệu đồng.
2. Tình hình thiệt hại theo địa bàn
Xã Nghĩa Đô: Có 07 nhà bị sạt lở taluy ảnh hưởng; 4,7 ha lúa, 1,7 ha ngô, rau màu bị thiệt hại; sạt lở giao thông với khối lượng đất đá khoảng 140 m³.
Xã Trạm Tấu: Có 01 nhà bị thiệt hại một phần dưới 30%; 08 nhà có nguy cơ bị sạt lở đã được di dời người và tài sản đến nơi an toàn; 0,10 ha lúa bị thiệt hại; sạt lở giao thông khoảng 200 m³; 01 cầu tạm dài 5 m bị cuốn trôi và 01 đoạn đường rộng khoảng 10 m bị lũ cuốn trôi, ảnh hưởng trực tiếp đến 235 hộ dân.
Phường Nghĩa Lộ: Có 02 nhà bị sạt lở taluy ảnh hưởng; sạt lở giao thông với khối lượng đất đá khoảng 30 m³.
Xã Bát Xát: Có 02 nhà bị tốc mái, hỏng mái, trong đó 01 nhà hư hỏng từ 70% trở lên và 01 nhà hư hỏng dưới 30%.
Xã Tú Lệ: Có 0,081 ha lúa bị thiệt hại.
Công trình thủy lợi: Tuyến mương thôn Ràng bị sạt lở, vùi lấp khoảng 30 m kênh bê tông.
3. Đối tượng cần cứu trợ, hỗ trợ
- Các hộ dân có nhà ở bị hư hỏng, tốc mái, sạt lở taluy ảnh hưởng hoặc nằm trong khu vực có nguy cơ sạt lở, đặc biệt là các hộ đã phải di dời tạm thời tại xã Trạm Tấu.
- Các hộ dân có diện tích lúa, ngô, rau màu bị thiệt hại tại các xã Nghĩa Đô, Trạm Tấu, Tú Lệ và các địa bàn liên quan.
- Các khu vực giao thông, cầu tạm, đường dân sinh, kênh mương thủy lợi bị sạt lở, cuốn trôi, vùi lấp cần được khắc phục để bảo đảm đi lại, sản xuất và sinh hoạt của Nhân dân.
4. Nhu cầu hỗ trợ trước mắt
- Hỗ trợ các hộ dân bị thiệt hại về nhà ở sửa chữa, gia cố, lợp lại mái, bảo đảm an toàn chỗ ở; tiếp tục theo dõi, cảnh báo đối với các hộ nằm trong khu vực nguy cơ sạt lở.
- Hỗ trợ, hướng dẫn Nhân dân khắc phục diện tích cây trồng bị thiệt hại, thu dọn bùn đất, khơi thông dòng chảy, chăm sóc và phục hồi sản xuất.
- Khắc phục tạm thời các điểm sạt lở, cầu tạm, đường bị cuốn trôi, bảo đảm giao thông bước đầu, ưu tiên các tuyến phục vụ dân sinh và sản xuất.
- Khơi thông tạm thời tuyến mương thủy lợi thôn Ràng, đồng thời rà soát phương án sửa chữa, khắc phục kiên cố khi đủ điều kiện.
- Tiếp tục rà soát, xác định chính xác mức độ, giá trị thiệt hại để làm cơ sở xem xét hỗ trợ theo quy định.
III. CÔNG TÁC CỨU TRỢ, HỖ TRỢ VÀ TỔ CHỨC THỰC HIỆN
1. Công tác chỉ đạo
Ngay sau khi xảy ra thiên tai, cơ quan thường trực phòng, chống thiên tai cấp tỉnh đã kịp thời chuyển các bản tin cảnh báo của Trung ương và Đài Khí tượng Thủy văn tỉnh đến các xã, phường để chủ động triển khai các biện pháp phòng ngừa, ứng phó.
Sở Nông nghiệp và Môi trường theo dõi chặt chẽ diễn biến thời tiết; tổng hợp tình hình thiệt hại; đôn đốc các địa phương tổ chức kiểm tra, rà soát, thống kê thiệt hại; triển khai phương châm “bốn tại chỗ” trong ứng phó và khắc phục hậu quả thiên tai.
UBND các xã, phường và Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự các xã, phường bị thiệt hại đã tổ chức kiểm tra, rà soát, thống kê tình hình thiệt hại; khẩn trương triển khai các biện pháp khắc phục hậu quả, hỗ trợ Nhân dân ổn định đời sống, sản xuất.
2. Kết quả triển khai cứu trợ, hỗ trợ
Các địa phương đã huy động lực lượng xung kích phòng, chống thiên tai cấp xã, Công an, dân quân, các tổ chức đoàn thể, Ban công tác Mặt trận thôn, tổ xung kích tại thôn và trưởng thôn kiểm tra hiện trường, hỗ trợ người dân khắc phục hậu quả.
Đối với các hộ dân bị thiệt hại về nhà ở, địa phương đã hỗ trợ di chuyển tài sản, thu dọn hiện trường, gia cố tạm thời nhà ở, sửa chữa, lợp lại mái nhà bị hư hỏng; đối với 08 hộ tại xã Trạm Tấu có nguy cơ sạt lở, đã tổ chức di dời người và tài sản đến nơi an toàn.
Các địa phương tiếp tục thống kê thiệt hại chi tiết đến từng hộ dân, từng khu vực, từng loại tài sản bị ảnh hưởng; đồng thời theo dõi diễn biến thời tiết, kiểm tra các khu vực có nguy cơ sạt lở, ngập úng, mất an toàn sau thiên tai để kịp thời cảnh báo, hướng dẫn người dân phòng tránh.
IV. CÔNG TÁC KHẮC PHỤC HẬU QUẢ
1. Kết quả khắc phục bước đầu
- Đối với các hộ dân có nhà ở bị ảnh hưởng, đặc biệt là 08 hộ tại xã Trạm Tấu có nguy cơ sạt lở, địa phương đã tổ chức di dời người và tài sản đến nơi an toàn; tiếp tục theo dõi diễn biến sạt lở, cắm biển cảnh báo tại các khu vực nguy hiểm. Qua kiểm tra thực tế sáng ngày 21/5/2026, khu vực trên cơ bản bảo đảm an toàn, các hộ dân đã được trở về nhà để ổn định sinh hoạt; địa phương vẫn tiếp tục theo dõi chặt chẽ tình hình nhằm kịp thời xử lý các diễn biến phát sinh.
- Về giao thông, các xã, phường đã huy động lực lượng, phương tiện tại chỗ dọn đất đá, cây cối tràn xuống đường; khắc phục tạm thời một số điểm sạt lở, ngầm tràn, cầu tạm bị hư hỏng để bảo đảm giao thông bước đầu, ưu tiên các tuyến phục vụ đi lại của người dân và vận hành công trình thủy điện.
- Về sản xuất nông nghiệp, địa phương đang hướng dẫn người dân thu dọn bùn đất, khơi thông dòng chảy, kiểm tra diện tích lúa, ngô, rau màu bị thiệt hại để có phương án khôi phục sản xuất phù hợp; tiếp tục tổng hợp diện tích thiệt hại làm cơ sở đề xuất hỗ trợ theo quy định.
- Về thủy lợi, đã kiểm tra tuyến mương thôn Ràng bị sạt lở, vùi lấp khoảng 30 m kênh bê tông; trước mắt tổ chức khơi thông tạm thời, bảo đảm nước tưới trong điều kiện cho phép, đồng thời rà soát phương án sửa chữa, khắc phục kiên cố.
2. Khó khăn, tồn tại
- Một số khu vực sau mưa lớn còn tiềm ẩn nguy cơ sạt lở, ngập úng, chia cắt giao thông, nhất là các vị trí taluy, đường giao thông dân sinh, khu vực ven suối, kênh mương thủy lợi.
- Tuyến đường bị cuốn trôi tại xã Trạm Tấu ảnh hưởng trực tiếp đến 235 hộ dân, cần tiếp tục theo dõi, khắc phục để bảo đảm đi lại an toàn, nhất là trong trường hợp tiếp tục có mưa lớn.
- Việc xác định chính xác giá trị thiệt hại còn cần thời gian để các địa phương tiếp tục rà soát, phân loại mức độ thiệt hại, hoàn thiện hồ sơ theo quy định.
- Thiệt hại về sản xuất nông nghiệp ảnh hưởng trực tiếp đến sinh kế của một số hộ dân; cần tiếp tục hướng dẫn phục hồi sản xuất và tổng hợp nhu cầu hỗ trợ phù hợp.
V. NHẬN ĐỊNH VÀ NHIỆM VỤ TRỌNG TÂM THỜI GIAN TỚI
1. Nhận định tình hình
Đợt mưa dông, mưa lớn đêm ngày 19 và ngày 20/5/2026 trên địa bàn tỉnh Lào Cai không gây thiệt hại về người, nhưng đã gây thiệt hại về nhà ở, sản xuất nông nghiệp, giao thông và công trình thủy lợi tại một số địa phương. Công tác chỉ đạo, kiểm tra, di dời người dân khỏi khu vực nguy hiểm và khắc phục ban đầu được triển khai kịp thời, góp phần giảm thiểu thiệt hại và ổn định đời sống Nhân dân.
Trong thời gian tới, thời tiết tiếp tục có khả năng diễn biến phức tạp, nguy cơ mưa lớn, dông lốc, sạt lở đất, lũ quét, ngập úng còn có thể xảy ra. Các địa phương cần tiếp tục theo dõi chặt chẽ diễn biến thời tiết, rà soát các khu vực có nguy cơ cao, chủ động phương án phòng ngừa, ứng phó, không để bị động, bất ngờ.
2. Nhiệm vụ trọng tâm
- Tiếp tục theo dõi chặt chẽ diễn biến thời tiết; kịp thời thông tin, cảnh báo đến chính quyền cơ sở và Nhân dân để chủ động phòng tránh.
- Rà soát, kiểm tra các khu vực có nguy cơ sạt lở đất, lũ quét, ngập úng, nhất là các khu vực dân cư ven taluy, ven suối, ven sông, gần công trình giao thông, công trình thủy lợi.
- Duy trì cảnh báo, khoanh vùng nguy hiểm, kiểm soát người và phương tiện tại các vị trí có nguy cơ sạt lở, ngập úng, mất an toàn; kiên quyết không để người dân quay lại khu vực nguy hiểm khi chưa bảo đảm an toàn.
- Khẩn trương hoàn thiện thống kê thiệt hại, xác định giá trị thiệt hại cụ thể để làm cơ sở đề xuất hỗ trợ theo quy định.
- Hướng dẫn, hỗ trợ Nhân dân khôi phục sản xuất nông nghiệp, chăm sóc diện tích cây trồng bị ảnh hưởng, hạn chế thiệt hại tiếp tục phát sinh.
- Rút kinh nghiệm trong công tác nắm bắt thông tin, kiểm tra hiện trường, thống kê, báo cáo thiệt hại, bảo đảm kịp thời, chính xác, thống nhất giữa báo cáo nhanh và báo cáo tổng hợp.
VI. KIẾN NGHỊ, ĐỀ XUẤT
Căn cứ đặc điểm thiệt hại thực tế của đợt thiên tai, để bảo đảm an toàn tính mạng, tài sản của Nhân dân, khắc phục thiệt hại và chủ động phòng ngừa các tình huống thiên tai tiếp theo, Sở Nông nghiệp và Môi trường kính đề nghị:
1. Đối với Ủy ban nhân dân tỉnh
- Chỉ đạo UBND các xã, phường tiếp tục rà soát, cập nhật đầy đủ, chính xác tình hình thiệt hại do thiên tai gây ra; chịu trách nhiệm về tính chính xác của số liệu báo cáo.
- Chỉ đạo UBND các xã, phường bị ảnh hưởng tiếp tục huy động lực lượng tại chỗ hỗ trợ Nhân dân khắc phục thiệt hại, ổn định đời sống và sản xuất; chủ động sử dụng nguồn lực của địa phương để xử lý các thiệt hại thuộc khả năng khắc phục.
- Chỉ đạo các cơ quan, đơn vị liên quan phối hợp kiểm tra, khắc phục kịp thời các điểm sạt lở, ách tắc giao thông, cầu tạm, đường dân sinh và công trình thủy lợi bị ảnh hưởng; bảo đảm an toàn giao thông, an toàn công trình và đời sống Nhân dân.
- Đối với các thiệt hại vượt khả năng xử lý của địa phương, giao các sở, ngành liên quan rà soát, tham mưu nguồn lực hỗ trợ khắc phục hậu quả thiên tai theo quy định.
2. Đối với UBND các xã, phường bị ảnh hưởng
- Tiếp tục rà soát kỹ, cập nhật đầy đủ tình hình thiệt hại; phân loại mức độ thiệt hại đối với nhà ở, sản xuất nông nghiệp, giao thông, thủy lợi và tài sản của Nhân dân; hoàn thiện hồ sơ, danh sách thiệt hại theo đúng quy định, bảo đảm công khai, minh bạch, đúng đối tượng, đúng mức độ thiệt hại.
- Chủ động huy động lực lượng, phương tiện tại chỗ hỗ trợ Nhân dân khắc phục hậu quả; ưu tiên sửa chữa, gia cố nhà ở bị hư hỏng; hỗ trợ thu dọn hiện trường, khôi phục sản xuất nông nghiệp, bảo đảm vệ sinh môi trường, an toàn giao thông, an toàn công trình thủy lợi và ổn định đời sống, sinh hoạt của người dân.
- Tiếp tục theo dõi chặt chẽ diễn biến thời tiết, đặc biệt tại các khu vực có nguy cơ sạt lở, ngập úng, chia cắt giao thông; bố trí lực lượng trực ban, cảnh báo, cắm biển tại các điểm nguy hiểm, kiên quyết không để người dân quay trở lại khu vực mất an toàn khi chưa bảo đảm điều kiện.
- Kịp thời tổng hợp các thiệt hại vượt quá khả năng khắc phục, báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét, hỗ trợ theo quy định; đồng thời tiếp tục cập nhật số liệu thiệt hại phát sinh gửi Sở Nông nghiệp và Môi trường để tổng hợp, báo cáo UBND tỉnh.
3. Đối với các sở, ngành, đơn vị liên quan
- Sở Xây dựng phối hợp với các địa phương, đơn vị quản lý đường bộ kiểm tra, khắc phục kịp thời các điểm sạt lở, ách tắc giao thông; bảo đảm giao thông thông suốt, an toàn trên các tuyến đường bị ảnh hưởng.
- Sở Tài chính phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường, các địa phương rà soát, tham mưu nguồn lực hỗ trợ khắc phục hậu quả thiên tai theo quy định đối với các thiệt hại vượt khả năng xử lý của địa phương.
- Đài Khí tượng Thủy văn tỉnh tiếp tục theo dõi chặt chẽ diễn biến thời tiết, kịp thời cung cấp bản tin dự báo, cảnh báo mưa dông, lốc, sét, mưa đá và các hiện tượng thời tiết nguy hiểm để phục vụ công tác chỉ đạo, ứng phó.
- Các sở, ngành, đơn vị có liên quan theo chức năng, nhiệm vụ được giao chủ động phối hợp với các địa phương trong công tác khắc phục hậu quả, hỗ trợ Nhân dân ổn định đời sống, sản xuất sau thiên tai.
4. Đối với Sở Nông nghiệp và Môi trường
- Tiếp tục chủ trì, phối hợp với các địa phương tổng hợp tình hình thiệt hại; tham mưu UBND tỉnh chỉ đạo công tác khắc phục hậu quả thiên tai.
- Hướng dẫn các địa phương rà soát, thống kê thiệt hại về nông nghiệp, thủy lợi, phòng, chống thiên tai; đề xuất hỗ trợ theo đúng quy định; đồng thời tham mưu giải pháp xử lý các khu vực có nguy cơ thiên tai thứ cấp.
- Tiếp tục theo dõi, chuyển tải kịp thời các bản tin dự báo, cảnh báo thiên tai đến các địa phương để chủ động phòng ngừa, ứng phó.
VII. KẾT LUẬN
Đợt mưa dông, mưa lớn đêm ngày 19 và ngày 20/5/2026 trên địa bàn tỉnh Lào Cai đã ảnh hưởng đến một số địa phương, gây thiệt hại về nhà ở, sản xuất nông nghiệp, giao thông và công trình thủy lợi, nhưng không gây thiệt hại về người.
Với sự chỉ đạo kịp thời của cơ quan thường trực phòng, chống thiên tai cấp tỉnh và sự chủ động của chính quyền địa phương, công tác kiểm tra, cảnh báo, di dời hộ dân khỏi khu vực nguy hiểm và khắc phục bước đầu đã được triển khai kịp thời, góp phần bảo đảm an toàn tính mạng, tài sản của Nhân dân.
Trong thời gian tới, đề nghị các địa phương, cơ quan, đơn vị tiếp tục theo dõi chặt chẽ diễn biến thời tiết, rà soát các khu vực có nguy cơ cao, khẩn trương hoàn thiện thống kê thiệt hại, chủ động khắc phục hậu quả và triển khai các biện pháp phòng ngừa, hạn chế thấp nhất thiệt hại nếu tiếp tục xảy ra các hình thái thời tiết cực đoan trên địa bàn tỉnh.
Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lào Cai tổng hợp báo cáo./.
